Prolaktyna u mężczyzn. Jaką pełni funkcję?

Czym jest i za co odpowiada prolaktyna?

Prolaktyna (inaczej „hormon mleka” lub hormon luteotropowy – LTH) jest hormonem produkowanym głównie w przysadce mózgowej, nazwanym tak z powodu roli, jaką odgrywa w laktacji. Komórki w przysadce mózgowej produkują prolaktynę, gdzie jest ona magazynowana, a następnie uwalniana do krwiobiegu.

Ludzka prolaktyna jest również produkowana w:

• macicy,
• komórkach odpornościowych,
• mózgu, piersiach,
• prostacie,
• skórze,
• tkance tłuszczowej,

jednak w znacznie mniejszych ilościach. Hormon ten spełnia w organizmie różnorodne funkcje, od działania na układ rozrodczy do regulowania układu odpornościowego. Ponadto oddziałuje na metabolizm oraz odpowiada za regulację płynów (osmoregulację) i funkcje behawioralne .

Co oznacza wysoka prolaktyna u mężczyzn?

Stan, w którym we krwi krąży zbyt dużo prolaktyny, nazywany jest hiperprolaktynemią.

Najczęstsze przyczyny podwyższonej prolaktyny u mężczyzn to:

• leki zmniejszające działanie dopaminy w organizmie,
• leki podawane na depresję lub psychozę,
• leki na wysokie ciśnienie krwi,
• ekstremalny wysiłek fizyczny,
• niedoczynność tarczycy,
• stres,
• łagodne guzy przysadki mózgowej (tzw. prolaktynoma).

Prolaktynoma rozwija się, gdy jedna z prawidłowych komórek produkujących prolaktynę w przysadce mózgowej ulegnie mutacji. Mutacja pozwala komórce dzielić się wielokrotnie, w wyniku czego powstaje duża liczba komórek, które produkują nadmierną ilość prolaktyny. Większość guzów jest niewielka – zazwyczaj nie przekraczają 1 cm. Nacisk guza może powodować bóle głowy i problemy z widzeniem.

Objawy hiperprolaktynemii mogą obejmować:

• niepożądaną produkcję mleka (nawet u mężczyzn),
• ginekomastię,
• oraz objawy wynikające z niedoboru testosteronu – można do nich zaliczyć:
  • • • impotencję (niezdolność do uzyskania erekcji podczas stosunku),
      • zmniejszone pragnienie seksu,
      • wytwarzanie zmniejszonej liczby plemników lub zaprzestanie ich wytwarzania .

Obniżenie prolaktyny u mężczyzn z tym schorzeniem daje szansę na przywrócenie funkcji związanych z płodnością.

Podwyższona prolaktyna – diagnostyka i leczenie

Stężenie prolaktyny mierzy się za pomocą badania krwi. Poziomy są czasami wyższe, jeśli pacjent jadł przed badaniem, ćwiczył lub jest pod wpływem stresu. Z tego powodu zaleca się wykonanie badania na czczo i po długim, dobrym śnie. Możliwa też będzie konieczność odstawienia niektórych leków przed badaniem, dlatego należy skonsultować z lekarzem wszystkie przyjmowane preparaty. Jeśli badania krwi wykazują wysoki poziom prolaktyny, lekarz może zlecić wykonanie rezonansu magnetycznego mózgu, aby sprawdzić, czy nie ma guza przysadki mózgowej .

Leczenie wysokiej prolaktyny u mężczyzn zależy od przyczyny. Zdecydowana większość pacjentów z hiperprolaktynemią może być skutecznie leczona za pomocą leków, które naśladują działanie dopaminy. Najczęściej stosowanym lekiem jest kabergolina. Do leczenia może też być wykorzystana bromokryptyna. Jeżeli powodem problemów z prolaktyną jest niedoczynność tarczycy, to terapia będzie opierać się o leki zastępujące hormony tarczycy. Inną przyczyną podwyższonej prolaktyny może być regularne przyjmowanie leków na inne schorzenie. W takiej sytuacji lekarz będzie współpracował z pacjentem w celu znalezienia innego leku lub dodania leku, który pomoże obniżyć poziom hormonu.

Przeczytaj także:

Wysoka prolaktyna u kobiet i mężczyzn. Na co wpływa?

Badanie estradiolu – wskazania i normy

AMH. Wyznacznik kobiecej płodności